Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
Doç. Dr. Aslı Somunkıran İş, normal menopoz yaşının 49–50 civarında
olduğunu belirterek “40 yaşın altında menopoza “prematür menopoz” 45
yaşın altında menopoza “erken menopoz” denir ve kişinin sağlık sorunları
yaşamaması için mutlaka tedavi görmesi gerekir” diyor.
Erken menopoz ne demektir?
Normal menopoz yaşı 51 civarındadır. Ülkemiz için yapılan araştırmalara
göre de menopoz yaşı 48–49 olarak tespit edilmiştir. 40 yaşın altındaki
menopozu “prematür menopoz” olarak adlandırıyoruz ve Türkiye’de oranı
yüzde 1’dir. 45 yaş altındaki menopoza ise “erken menopoz” denir ve
Türkiye’de görülme oranı yüzde 5 civarındadır. Her iki durumda da
kişinin tedavi görmesi gerekiyor.
Hangi durumlarda erken menopozdan şüphelenmek gerekir?
En önemli kriter altı ay boyunca hiç adet görmemektir. Ancak üç ay hiç
adet görmeyip yanı sıra ateş basması, sıkıntı, sinirlilik, terleme gibi
belirtilerin de eklendiği durumlarda biz yumurtalık fonksiyonları
açısından tetkikler yapıyoruz. O tetkiklerde yumurtalık fonksiyonlarında
yavaşlama görünürse erken menopoz teşhisi koyuyoruz.
Erken menopoz sağlığı nasıl etkiliyor?
Kadın vücudu 50’li yaşlara kadar yumurtalıkların salgıladığı östrojen
hormonuna ihtiyaç duyacak şekilde programlıdır. Erken menopoza giren
kadınlarda östrojen eksikliğine bağlı olarak özellikle kalp damar
hastalıkları, ciltte yaşlanma, kemik erimesi, ürogenital sistemde
yaşlanma, vajinal kuruluk, cinsel ilişki sırasında ağrı, cinsel
isteksizlik gibi sorunlar görülüyor. Bu nedenle mutlaka hormon yerine
koyma tedavisi uygulanmalıdır. Erken menopozda erken tedavi özellikle
kemik erimesi ve kalp damar hastalıklarının önlenmesi açısından büyük
önem taşıyor. Hastanın menopozdan 10 yıl sonra, geç menopozal
şikayetlerle gelmesi durumunda hormon tedavisi başlama şansımız olmuyor.
O nedenle erken teşhis edip erken tedaviye başlamak başarı şansını
artırıyor.
Erken menopoz tedavisinde nasıl bir yol izleniyor?
Burada tedavide amaç kadının 50 yaşına kadar ihtiyaç duyduğu hormonları
yerine koymak. Özelikle 40 yaş altında menopoza giren kadınlar östrojen
eksikliği nedeni ile sağlık açısından risk altında olduklarından bu
yerine koyma tedavisi büyük önem taşıyor. Bu durum menopoz tedavisi
olarak algılanmamalıdır. Bu dönemde dışardan verdiğimiz ilaçlar vücudun
zaten ihtiyacı olan hormonları yerine koymak içindir. Hasta 50 yaşına
kadar düzenli yıllık kontrolleri yapılarak hormon tedavisi aldıktan ve
normal menopoz yaşına ulaştıktan sonra isterse tedaviyi bırakabilir,
isterse yaklaşık 5 yıl daha ilaç kullanabilir.
Menopoz tedavisi sağlığı olumsuz etkiler mi?
Menopoz tedavisinin kalp damar hastalıkları üzerine olumsuz etkileri
olduğuna dair sonuç yayımlayan çalışmalarda, hormon tedavisi verilen
hastalar 60’lı yaşlarını sürmekteydi ve tedavileri menopozdan yaklaşık
10 yıl sonra başlanmıştı. Bugün erken menopozda, erken dönemde başlanan
tedavinin mutlaka gerekli ve yararlı olduğunu biliyoruz.
| 
Doviz KurLarı
