Cinsel yolla bulaşan hastalıklar (CYBH), özellikle nüfusu kalabalık
olan şehirlerde daha önemli bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Çok
çeşitli şehirlerden ve hatta ülkelerden, çeşitli kültürlerden gelen
insanların fazlaca yaşadığı yerlerde elbette kaçınılmaz olarak bu tür
hastalıklar daha fazla görülür.
Korunma yollarına girmeden önce bu hastalıkların çok kısa bir özetini yapmalıyız:
CYBH başlığı altında toplanan hastalıklar hayatı tehdid eden
hastalıklar olabileceği gibi (AIDS ve Hepatit B gibi); hayati tehlikesi
olmayan ancak kalıcı hasarlar bırakabilen hastalıklar (erkekte ve
kadında kısırlığa neden olan enfeksiyonlar, özellikle kadında kalıcı
ağrılar ve diğer jinekolojik belirtilere yolaçan enfeksiyonlar)
şeklinde; ya da enfeksiyon süresince çok çeşitli belirtilere yol açan,
kişiyi rahatsız eden ve daha sonra giderek hafifleyen seyir izleyecek
şekilde olabilir (kadında vajinit ve bazı sistit türleri gibi).
CYBH'ler kadının anatomik özellikleri nedeniyle erkekten kadına daha
kolay bulaşırlar. Hayatı tehdid eden enfeksiyonlar hariç, diğerleri
genellikle kadınlarda daha kolay kalıcı hasar bırakırlar ve daha
şiddetli belirtilere neden olurlar. CYBH'lerin bir kısmı kronik
seyirlidir, yani bir kez bulaştıktan sonra hiçbir belirti vermese de
vücutta enfeksiyon etmeni yaşamaya devam eder. CYBH'ler arasında
virüslere bağlı oluşanlar için henüz kesin etkili bir tedavi şekli
geliştirilememiştir.
Tüm bu özellikleri nedeniyle CYBH'ler önemli bir sağlık sorunudur ve bu konuda bilgisi olmayanları daha kolay "vurur".
Korunma
Cinsel yolla bulaşan hastalıklardan bireysel düzeyde korunmanın en
etkili yolu hastalık riski taşıyan şüpheli kişilerle (hayat kadınları,
hayat kadınlarıyla birlikte olduğu bilinen kişiler, çok sayıda partneri
olan ya da olmuş kişiler) ilişkiye girmekten kaçınmaktır.
Ancak unutulmamalıdır ki bariz olarak şüpheli olmayan biriyle beraber
olunduğunda da hastalık bulaşabilir. O yüzden ikinci basamak, hakkında
bilgi sahibi olunmayan bir kişiyle, ne kadar "temiz" görünürse görünsün,
ilişkide prezervatif kullanmaktır.
Prezervatifler arasında lateks yapılı olan ve spermisit içerenler
tercih edilmelidir (spermisitlerin aynı zamanda mikroorganizmaları
etkisiz hale getirebilme özellikleri de bulunmaktadır). Prezervatif bir
kez kullanılmalı ve ilişki sonrası çıkartıldıktan sonra poşete koyularak
atılmalı ve eller sabunlu suyla yıkanmalıdır.
Prezervatif kullanımı yıllar boyu erkeklerin tekelinde ve
inisiyatifinde kalmıştır. Son yıllarda ise kadınların kullanımına uygun
olarak geliştirilen prezervatifler Amerika'da ve bazı Avrupa ülkelerinde
(iki yıldır ülkemizde de) kullanılmaya başlanmıştır.
Ne kadar etkili korunma olursa olsun cinsel yolla bulaşan hastalıklar
açısından herkes risk altındadır. Bu hastalıkların çoğunda erken tanı
ve tedavi hem kişinin sağlığının tekrar oluşturulması, hem de hastalığın
daha çok bulaşmasının engellenmesi açısından önemlidir. Her bireyin
CYBH grubunda yeralan hastalıkların genel belirtilerini bilmesi ve
aşağıdaki belirtilerden bir veya daha fazlası olduğunda çekinmeden
doktora başvurması önemlidir.
| 
Doviz KurLarı
