Henüz birkaç sene öncesine kadar ülkemizde bebek sahibi olamayan çiftlerde problemin çoğunlukla kadında olduğunu düşünülürdü.
Ancak son yıllarda yapılan araştırmalara göre infertilite (kısırlık)
vakalarının yaklaşık üçte biri erkek faktörüne bağlıdır. Erkek
infertilitesi vakasında en sık görülen nedenlerin başında Varikosel
geliyor. Kadın Hastalıkları-Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Op.Dr.Numan
Bayazıt “ Varikosel ve kısırlık ilişkisi ” ile ilgili bilgi verdi.
Varikosel, skrotum adı verilen yumurtalık torbalarında ve
yumurtalıkların etrafında oluşan genişlemiş varisli damarlardır. Bu
rahatsızlık her iki testiste de görülebilir. Ancak anatomik komşulukları
dolayısı ile sol testiste görülme oranı % 85, sağ testiste görülme
oranı ise % 15 civarındadır. Bir taraftaki varikosel genellikle diğer
testisi de etkilemektedir.
Normal popülasyonda erkeklerin %10- 20’sinde, infertil erkeklerin ise % 60'ın da varikosel vardır.
Varikosel sol tarafta daha sık görülür. Her 6 erkekten 1’inde
saptanan bu durum çoğu zaman hiçbir belirti vermez. Ancak bazen
aşağıdaki belirtiler görülebilir:
-Testislerde ağrı
-Testislerde küçülme
-Testislerde dolgunluk hissi
-İnfertilite (kısırlık)
-Gözle görülebilen genişlemiş damarlar
-Ele gelen genişlemiş damarlar
Varikosel testislerdeki kanı boşaltan toplardamarların genişleyip
varisleşmesidir. Varisleşmiş bu damarların içlerinde bulunan ve kan
dolaşımının tek yöne doğru olmasını sağlayan kapakçıklar işlevlerini
kaybettikleri için kirli kanın testislere doğru geri akmasına mani
olamazlar. Bu durum testislerde ısı ve toksik madde artışına sonuçta
sonuçta da sperm üretiminde aksaklıklara neden olabilmektedir.
Önce Kısırlığı Tespit İçin;
Sperm miktarı, erkeklerde üretkenliğin en önemli göstergelerinden biri
olarak kabul edilmiştir. Çocuk sahibi olmak isteyen ve bunda sıkıntı
yaşayan erkeklere ilk spermiogram testi uygulanmaktadır. Bu test,
spermlerle ilgili tüm detayların görülmesine imkan tanır.Test ancak
hastane ya da laboratuar ortamında yapılabilir.Babystart FertilCount
Erkek Kısırlık Testi, semendeki sperm sayısı ve konsantrasyonu durumu
için yapılan hızlı bir testtir.Birçok erkek kısırlığı hala bir tabu
olarak gördüğü için bu testi evlerinde kendileri rahatlıkla
uygulayabilirler. Erkek Kısırlık Test Kiti, sperm sayısının Dünya Sağlık
Örgütü'nün belirlemiş olduğu 20 Milyon sınırdan fazla ya da az olduğunu
gösteren, evde yapılan tek testtir. Pozitif sonuç, üretkenliği
garantilemese de, iyi bir haber olarak değerlendirilir. Negatif sonuç
ise, tamam ile kötü bir haber olarak değerlendirilmez. Bu durumda
erkeğin doktora gitmesi tavsiye edilir. En azından çiftin çocuk sahibi
olması için aylarca sürecek sonuç alamayacağı çalışmalar önlenmiş olur.
VARİKOSEL NE ZAMAN TEDAVİ EDİLMELİDİR?
Varikosel ameliyatlarının kısırlık tedavisindeki faydası
tartışmalıdır. Bu konuda tavsiyeleri dikkate alınan Avrupa ve
Amerika’nın kısırlık ve üroloji derneklerinin bazıları infertilite
tedavisinde varikosel operasyonunun yeri olmadığını belirtirken bazıları
da belirli durumlarda denenmesi gerektiğini savunurlar. Ameliyat
önermek için öncelikle sperm parametrelerinden birinde bozukluk olması
gerektiği açıktır. Spermi normal olduğu halde sadece çocuğu olmuyor diye
varikosel ameliyatı yapılmaz. Ancak sperm parametrelerinin çok bozuk
olduğu durumlarda da iyi sonuç vermesi pek beklenmez. Kadının ek bir
problemi varsa veya yaşı 35’in üzerinde ise gene varikosel ameliyatı ile
vakit kaybetmemek gerekir.
Kısırlık toplumda çok sık rastlanan bir durum mudur?
İnfertilite oranı toplumda % 10-15 arasında görülmektedir. Çocuk
sahibi olamayan ailelerin 1/3’ünde erkekte sorun varken, 1/3’ünde
kadında sorun saptanmaktadır. Geri kalan 1/3’te ise her ikisinde de
problemler mevcuttur. Ancak hemen söylemek gerekir ki yapılan infertil
çiftlerin yaklaşık yüzde 15’inde kesin neden saptanamamaktadır ve bu
hasta grubu açıklanamayan kısırlık olarak adlandırılmaktadır.
Erkek kısırlığının ameliyat ile düzeltilebilen başka nedenleri var mıdır?
Evet vardır. Özellikle sperm kanalının prostat içerisinden geçtiği
kısımda oluşan kist, taş-kireçlenme ve darlıklarda tıkalı bölgenin
cerrahi olarak ortadan kaldırılması ile kısırlık tedavisi uygun
hastalarda mümkün olabilmektedir.
Diğer düzeylerdeki tıkanıklık bölgeleri ise mikroskop altında bulunup
çıkartılır geri kalan sağlam bölgeler birbirine yeniden ucuca getirilip
dikilerek meninin doğal yolla dışarı atılması sağlanır.
Kısırlık şikayeti olan erkeklerin ne kadarında varikosel bulunmaktadır?
İnfertil (kısır) erkeklerin % 40-60'ında varikosel bulunur. Bu oran sağlıklı popülasyonda %10-20’dir.
Kısırlık üzerinde etkisi olan hastalık dışı nedenler var mıdır ?
Evet vardır.
Sigara: Sperm sayı ve hareketliliğini düşürür ve spermin normal yapısını bozar.
Alkol: Aşırı alkol alımı sperm sayısını düşürür ve anormal sperm üretimine yol açar.
Testis ısısı: Erkeklerde testis ısısı vücut ısısından düşüktür.
Testis ısısı artarsa sperm üretimi azalır. Yüksek ateş, sıcak
çevrede; çalışma, sauna ve dar pantolon giyme testis ısısını
arttırabilir.
Aşırı kilo : Testis ısısının artmasına ve sperm sayısının azalmasına yol açar.
Aşırı egzersiz : Hormon üretimini azaltarak infertiliteye sebep olabilir.
İlaçlar : Bazı tansiyon ve ülser ilaçları sperm sayısını düşürebilir ve cinsel arzuyu azaltabilir.
Kadın Hastalıkları-Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı
Op.Dr.Numan Bayazıt aLıntıdır..
| 
Doviz KurLarı
