Anne sütüyle besleme ne durumda? Ülkemizde
anneler bebeklerini emzirmek istiyor ancak erken dönemde (altı aydan
önce) tamamlayıcı besinlere başlıyorlar. Oysa bilimsel araştırmalara
göre önerilen beslenme şekli, doğumdan sonra ilk altı ay su bile
verilmeden yalnız anne sütüyle bebeği beslemektir. Daha sonra altıncı
ayda uygun tamamlayıcı ya da ek besinlere başlandıktan sonra emzirmenin
iki yaşına kadar devam ettirilmesi gerekiyor. Buna doğal beslenme
deniyor.
Bir annenin günlük ortalama ürettiği süt kaç mililitredir? Her
anne iki bebek büyütecek kadar süt üretme kapasitesine sahiptir.
Annenin günlük ürettiği süt miktarı 500 – 1500 mililitre arasında
değişir. Başlangıçta memelerden damla damla gelen süt, doğumdan sonra
üçüncü günde artmaya başlar ve beşinci günde ortalama 500 mililitre
düzeyine ulaşır.
İlk aylarda bebeğin alması gereken miktar nedir? Bu
miktar her bebeğin gereksinimine, büyüme kapasitesine göre değişir.
Günde altı kez bezini ıslatan, doğumdan sonra 15’inci günde doğum
kilosuna ulaşan, ilk altı ayda, aylık en az 500 gram alan bir bebek
yeterli miktarda anne sütü alıyor demektir.
Anne sütünün içeriğinde neler var? Anne
sütünün içeriği bebeğin gereksinimlerine göre düzenlenir. Her anne
bebeği için en uygun sütü üretir. Örneğin prematüre bebeklerin
annelerinin sütleri, bu bebekler için uygun özellikler içerir. Anne
sütünün içeriği sabit değildir. Doğumdan sonra ilk 7 gün memelerden
gelen süte ‘kolostrum’ veya ‘ilk aşı’, halk arasında ‘ağız sütü’ denir.
Sarımsı renkte ve koyu kıvamdaki bu süt özellikle protein, mineral ve
vitaminlerden zengindir. Sarımsı rengi yüksek beta karoten düzeyinden
kaynaklanmaktadır. Kolostrumdaki proteinler bebeği hastalıklara karşı
koruyucu antikorlar ve bağırsak epitelinin direncini artırıcı maddeler
içerir.
Doğumdan sonraki 7 – 15 gün arasında memelerde gelen süte
‘geçiş sütü’ denir. Bu sütte protein miktarı azalırken laktoz, yağ ve
toplam kalori içeriği artar. Doğumdan sonraki 15’inci günde ‘olgun anne
sütü’ yapımı başlar. Olgun anne sütünün içeriğini değerlendirmek güçtür.
Çünkü anne sütünün içeriği emme sırasında değişir. Anne sütünün yüzde
90’ı sudur. Bu nedenle sadece anne sütüyle beslenen bebeğin ayrıca su
ihtiyacı yoktur.
Süt emzirdikçe geliyor. Peki en çok kaç gün emzirilmediğinde süt yapımı durur ya da olumsuz etkilenir? Bu
da anneden anneye değişebilir. Ancak 2 – 3 gün için de önce süt yapımı
azalır, ardından 7 – 10 gün içinde kesilir. Bazı kadınlarda bu süre
uzayabilir. Anne tekrar emzirmeye başlarsa süt yapımı yeniden
başlayabilir. Aşırı gergin ve boşaltılamayan memelerde de süt yapımı
durur. Bu nedenle bebeğin emmediği zamanlarda göğüsleri sağarak
boşaltmak, süt yapımının devamı için gereklidir.
İlk altı ayda bebeğe su vermenin sakıncası ne? Su bebeğin doymasına yol açarak anne sütü almasını engeller ve anne sütünden yararlarını olumsuz etkiler.
Doğumdan sonra süt yapımını nasıl hızlandırırız? *Doğumdan sonra en geç bir saat içinde bebeğinizi göğsünüze yatırın. *İlk dört saat, saat başı bebeğinizi memenize koyun. *Daha sonraki ilk 12 saat içinde her 2 saatte bir emzirin. *Hastanedeyken günde en az 8 kez, tercihen 10 – 12 kez emzirin. *Bebeğiniz memedeyken 2 – 3 emme hareketinde bir yutkunma yapmıyorsa, memenize nazikçe bastırarak masaj yapın. *Bebeğinizin düzenli olarak her iki memeyi de emmesine dikkat edin. *Kendiniz için yatak istirahatına özen gösterin.
Doviz KurLarı
