Karışımların Ayırma Yöntemleri
Karışımları eleme, süzme, yüzdürme, dinlendirme, mıknatısla
ayırma, buharlaştırma ve damıtma yöntemleriyle ayırabiliriz.
Eleme
Değişik irilikteki katı
taneciklerden oluşan karışımları birbirinden ayırmak için eleme yöntemi
kullanılır. Çakıl-kum, kepek-un, kömür-kömür tozu bu yöntemle
birbirlerinden ayrılır.
Süzme
Katı
taneciklerle karışmış sıvı maddeler süzme yöntemiyle birbirinden
ayrılır. Yıkanmış pirinci haşlanmış makarnayı içinden yaprak tanecikleri
olan çayı süzdürme yöntemiyle birbirinden ayırabiliriz. Ayrıca içme ve
kullanma sularındaki katı taneciklerde süzülerek temizlenir.
Yüzdürme
Birbiriyle karışmış
olan tanecikler yüzdürme yöntemiyle ayrılabilir. Samanla karışmış
buğday, sapla karışmış mercimek, toprakla karışmış ıspanak bu şekilde
birbirinden ayrılır.
Dinlendirme
Bir
sıvı ve içine dağılmış katı tanecikleri dibe çöktürülerek birbirinden
ayrılması, dinlendirme yöntemiyle yapılır. Bir bardağın içine bir miktar
su koyup karıştırdığımızda bulanık bir karışım elde ederiz. Karışım bir
süre beklettiğimizde toprağın dibe çöktüğünü saydam suyun üstte
kaldığını görürüz.
Kentlerde kullanılan suların bir kısmı
gölgelerden ve akarsulardan elde edilir. Taş ve toprakla karışmış
durumdaki bu sular önce dinlendirme havuzlarına alınarak taş ve toprağın
dibe çökmesi sağlanır.
Mıknatısla
Ayırma
Demir gibi mıknatısın çektiği maddelerle karışmış
başka maddeleri ayırmada mıknatıs kullanılır. Çöplerden demir türü
maddeler mıknatısla ayrılır. Demir tozuyla karışmış toz şeker karışımını
mıknatısla ayırabiliriz.
Buharlaşma
Bir
sıvı madde ile karışmış başka bir maddeyi birbirinden ayırmak yada
karışımı koyu bir kıvama getirmek için kullanılan bir yöntemdir.
Süt
tozu sütteki suyun; deniz tuzu, özel havuzlara alınan deniz suyunun
buharlaştırılmasıyla elde edilir. Salça, reçel, pestil, pekmez, marmelat
yapılırken de buharlaşma yöntemi kullanılır.
Damıtma
Birbiriyle karışmış sıvıların
ayrılmasında damıtma yöntemi kullanılır. Karışan maddelerin kaynama
noktalarının farklı olmasından yararlanılır. Farklı kaynama noktasına
sahip iki sıvıdan kaynama noktası düşük olan sıvı daha buharlaşmaya
başlar ve ayrı bir kapta toplanarak yoğunlaştırılır. Böylece iki sıvı
ayrılmış olur.
Rafinelerde petrol damıtılarak petrol gazı, benzin,
gaz yağı, motorin, fuel oil, makine yağları ve asfalt elde edilir.
|
Doviz KurLarı
